تبلیغات
آموزشگاه دعوت اسلامی - مقالات-آداب ذكر
 
 
كاربر گرامی، خوش آمدید!   سایت موقت آکادمی دعوت اسلامی
 
موضوعات سایت
بخش های سایت

جستجو


مطالب جدید

آموزشگاه دعوت اسلامی


تازه ها

 تازه های سایت

تبلیغات سایت




عنوان این پست مقالات-آداب ذكر

http://i2.tinypic.com/t00q2t.jpg

روزی پیامبر صلى الله علیه وسلم از کنار جمعی از اصحاب رد می شد، به آنها فرمود: (ما أجلسكم؟) یعنی: «برای چه منظوری نشسته اید؟» گفتند: نشسته ایم تا خداوند را ذکر نموده و بخاطر هدایت ما به دین اسلام و منت هایی که بر ما نهاده است او را سپاس بگوییم. رسول خدا صلى الله علیه و سلم فرود: (آلله ما أجلسكم إلا ذلك؟) یعنی: «به خداوند قسم می خورید که جز آن برای چیزی دیگر ننشسته اید؟» گفتند: سوگند به خدا که جز آن برای چیز دیگری ننشسته ایم. پیامبر صلى الله علیه و سلم فرمود: (أما إنی لم أستحلفكم تهمة لكم، ولكنه أتانی جبریل فأخبرنی أن الله- عز وجل- یباهی بكم الملائكة) یعنی: «بدانید که من برای آن شما را قسم ندادم که به شما بدگمان بوده ام. بلکه جبرئیل نزد من آمد و مرا آگاه ساخت که خداوند عزوجل بخاطر شما بر ملائکه مباهات می کند.» [مسلم]...
پیامبر صلى الله علیه وسلم فرموده است: (إن لله -تبارك وتعالى- ملائكة سیَّارة فُضُلاً (أی: مخصصون لمجالس الذكر) یَتَّبعون مجالس الذكر (أی یبحثون عنها) فإذا وجدوا مجلسًا فیه ذِكْرٌ قعدوا معهم، وحفَّ بعضهم بعضًا بأجنحتهم حتى یملئوا ما بینهم وبین السماء الدنیا، فإذا تفرَّقوا عرجوا وصعدوا إلى السماء، فیسألهم الله -عز وجل- وهو أعلم بهم: من أین جئتم؟ فیقولون: جئنا من عند عباد لك فی الأرض، یسبِّحونك، ویكبِّرونك، ویهللونك، ویحمدونك، ویسألونك، قال: وماذا یسألونی؟ قالوا: یسألونك جنتك. قال: وهل رَأَوْا جنتی؟ قالوا: لا، أی رب. قال: فكیف لو رأوا جنتی؟
قالوا: ویستجیرونك، قال: ومم یستجیرونی؟ قالوا: من نارك یا رب. قال: وهل رأوا ناری؟ قالوا: لا. قال: فكیف لو رأوا ناری؟
قالوا: ویستغفرونك. فیقول: قد غفرتُ لهم فأعطیتُهم ما سألوا وأجرْتُهم مما استجاروا. فیقولون: رب، فیهم فلانٌ عبدٌ خطَّاء، إنما مَرَّ فجلس معهم! فیقول: وله غفرتُ. هم القوم لا یشقى بهم جلیسهم) [مسلم] یعنی: «برای خداوند فرشتگانی است که در راهها در پی اهل ذکر می گردند و چون گروهی را بیابند که به ذکر خدا مشغول هستند، همدیگر را صدا می کنند که بشتابید به آنچه که نیازمند بودید و آنها را به بالهای خود تا آسمان دنیا بدرقه می کنند و پروردگار شان از آنها سؤال می کند در حالیکه داناتر است: بندگانم چه می گویند؟
فرمود: فرشتگان می گویند: تسبیح و تکبیر و حمد ترا گویند و ترا به بزرگی یاد کنند.
می فرماید: آیا مرا دیده اند؟
می گویند: نه، والله ترا ندیده اند.
می فرماید: چگونه است، اگر مرا ببینند؟
می گویند: اگر ترا دیده بودند، بیشتر برایت عبادت نموده و فزونتر ترا به بزرگی یاد نموده زیاد تسبیح ترا می گفتند.
باز می فرماید: چه می خواهند؟
فرمود: می گویند: از تو بهشت می خواهند.
فرمود: می فرماید: آیا آنرا دیده اند؟
فرمود: می گویند: خیر، والله یا رب آن را ندیده اند.
فرمود: می فرماید: چگونه است اگر آن را ببینند؟
فرمود: می گویند: اگر آنرا دیده بودند، بیشتر بدان حرص ورزیده و بیشتر بدان میل نموده و سخت تر در پی بدست آوردن آن تلاش می کردند.
فرمود: از چه پناه می جستند؟
فرمود: می گویند: از دوزخ پناه می جویند.
فرمود: می فرماید: آیا آن را دیده اند؟
فرمود: می گویند: اگر آن را ببینند از آن بیشتر ترسیده و فرار می نمایند.
فرمود: پس می فرماید: پس من شما را شاهد می گیرم که برای شان آمرزیدم.
فرمود: فرشته ای از فرشتگان می گوید: در ایشان فلانی است که از آنها نیست و برای ضرورتی آمده.
فرمود: آنها همنشینان اند و همنشین شان به ایشان بدبخت نمی شود.»

ذکر یعنی آنچه که از تسبیح و ستایش پروردگار متعال بر قلب و زبان جاری می شود، و با صفات کمال و جمال وصفش می نماید، خداوند متعال بیان می دارد که ذکر دارای فضایل بسیاری است، که با آن نفسها روشن و قلبها آرام می گیرند، خداوند متعال در این باره می فرماید: {الذین آمنوا وتطمئن قلوبهم بذكر الله إلا بذكر الله تطمئن القلوب} [رعد: 28] یعنی: « همان كسانى كه ایمان آورده‏اند و دلهایشان به یاد خدا آرام مى‏گیرد آگاه باش كه با یاد خدا دلها آرامش مى‏یابد.»

پیامبر صلى الله علیه وسلم فرمود: (یقول الله -عز وجل-: أنا عند ظن عبدی بی، وأنا معه حین یذكرنی .. إن ذكرنی فی نفسه ذكرته فی نفسی، وإن ذكرنی فی ملأ ذكرتُه فی ملأ خیر منهم) [مسلم] یعنی: « من در نزد گمان بنده ام به خویش می باشم، و من با وی هستم چون مرا یاد کند، اگر مرا در پنهانی یاد کند، او را در پنهانی یاد کنم و اگر مرا در میان جمعی یاد کند، او را در میان گروهی یاد کنم که از آن گروه بهتر است.»

پیامبر صلى الله علیه و سلم فرموده است: (سبق المفرِّدون). قالوا: وما المفرِّدون یا رسول الله؟ قال: (الذاكرون الله كثیرًا) [مسلم] یعنی: «سبقت گرفتند مُفَرِّدون!
گفتند: یا رسول الله صلی الله علیه وسلم مفردون کیانند؟
فرمود: مردان و زنانیکه خداوند را زیاد یاد می کنند.»

فرد مسلمان همواره، در حال ایستاده و در حالی که بر پهلو دراز کشیده، بر ذکر پروردگارش مداومت دارد. او به خاطر ذکری که می کند، به پاداش خداوند متعال چشم دارد، و اینکه خداوند سبحان نام او را در ملاء اعلا بیاورد. خداوند می فرماید: {فاذكرونی أذكركم} [بقره: 152] یعنی: «پس مرا یاد كنید [تا] شما را یاد كنم.»

فرد مسلمان باید هنگام ذکر خداوند آدابی را رعایت نماید، از جمله:

ذکر در خانه ی خدا:

مجالس ذکر فضیلت و ارج بسیار داشته و دارای اجر فراوانی می باشند. خداوند سبحان به خاطر آن در نزد فرشتگانش فخر نموده و بر آن مجالس رحمت و آرامش نازل می نماید. پیامبر صلى الله علیه و سلم فرموده اند:

(... وما اجتمع قوم فی بیت من بیوت الله، یتلون كتاب الله ویتدارسونه
بینهم، إلا نزلت علیهم السكینة، وغشیتهم الرحمة وحفَّتهم الملائكة، وذكرهم الله فیمن عنده) [مسلم] یعنی: «گرد نمی آید گروهی در خانه ای از خانه های خدا، که کتاب خدا را تلاوت نموده، و یا هم به شکل درس تکرار کنند، مگر اینکه حالت اطمینان قلب به آنها دست داده و رحمت شامل حالشان شده، و ملائکه ایشان را احاطه می کنند، و خداوند آنها را در نزد کسانی که نزد اویند یاد می کند.»

پایبندی به برترین ذکر:

برترین ذکرها تلاوت و قرائت قرآن کریم، سپس تسبیح (سبحان الله) و تحمید (الحمد الله) و تکبیر (الله أكبر) و تهلیل (لا إله إلا الله) و دو حول (لا حول ولا قوة إلا بالله العلی العظیم) می باشد. به این ترتیب شایسته است که فرد مسلمان بر ذکر خداوند با کلامی پاک و سودمند تداوم داشته باشد.

پاکی و طهارت:

فرد مسلمان باید بدنش تمیز بوده، قلبش به هنگام ذکر پروردگار سبحان پاک و بی آلایش باشد. باوجود اینکه ذکر خدا در هر حالی و حتی در حالت عدم طهارت جایز می باشد، ولی ذکر خداوند در حالت طهارت اجر و پاداش بزرگی را شامل حال فرد می گرداند.

آرامش و خضوع:

خداوند متعال می فرماید:{إنما المؤمنون الذین إذا ذكر الله وجلت قلوبهم وإذا تلیت علیهم آیاته زادتهم إیمانًا وعلى ربهم یتوكلون} [انفال: 2] یعنی: «مؤمنان همان كسانى‏اند كه چون خدا یاد شود دلهایشان بترسد و چون آیات او بر آنان خوانده شود بر ایمانشان بیفزاید و بر پروردگار خود توكل مى‏كنند.» خداوند متعال از بندگانش می خواهد که در هنگام ذکر قلبهایشان خاشع و چشمانشان اشک ریزان باشد، و از آنهایی نباشد که تنها عبارتی را بر زبان جاری می سازند بدون آنکه در قلبش اثری به جای بگذارد.

رو به قبله داشتن:

بدینصورت امید و انتظار بیشتری هست که خداوند ذکر را قبول فرماید و گرچه در هر حالت چیزی مانع ذکر خداوند نیست.

ذکر خداوند در هر وقت:

خداوند متعال می فرماید:{واذكر ربك كثیرًا وسبح بالعشی والإبكار} [آل عمران: 41] یعنی: « و پروردگارت را بسیار یاد كن و شبانگاه و بامدادان [او را] تسبیح گوى.» و باز می فرماید: {واذكر اسم ربك بكرة وأصیلاً} [انسان: 25] یعنی: « و نام پروردگارت را بامدادان و شامگاهان یاد كن.»
پیامبر خدا، حضرت ادریس علیه السلام، خیاطی می کرد، و در هربار فروبردن و بیرون آوردن سوزن خداوند را ذکر کرده و (سبحان الله) می گفت.

ذکر پروردگار به هنگام خوشی و ناخوشی:

پیامبرصلى الله علیه وسلم فرمود: (عجبًا لأمر المؤمن، إن أمره كله خیر ولیس ذاك لأحد إلا للمؤمن، إن أصابته سرَّاء شكر فكان خیرًا له وإن أصابته ضَرَّاءُ صبر فكان خیرًا له) [مسلم] یعنی: « کار مسلمان انسان را به شگفتی و تعجب وا میدارد. زیرا همه ی کارش برای او خیر است، و این امر برای هیچکس جز مسلمان ممکن نیست. اگر به وی فراخی و آسانی روی دهد شکر کند، برایش خیر است، و اگر به او سختی برسد هم صبر کند برایش خیر است.»
وقتی که حضرت یونس -علیه السلام- در شکم تاریک ماهی به مدت طولانی ماندگار شد در آن مدت بر ذکر الله سبحان مداومت می کرد و می گفت:{أن لا إله إلا أنت سبحانك إنی كنت من الظالمین} [انبیاء: 87] یعنی: «كه معبودى جز تو نیست منزهى تو راستى كه من از ستمكاران بودم.»

پرهیز از ذکر خداوند در مکان های ناپاک و نجس:

فرد مسلمان در دستشویی نباید ذکر نماید چرا که آنجا مکان و ماوای شیاطین و جایگاه نجاست می باشد.

استفاده از ذکر های ماثوره و اذکار گرد آوری شده: المسلم یقتدی برسول الله صلى الله علیه وسلم فی كل أحواله، ویلتزم بما ورد عنه صلى الله علیه وسلم من أذكار وأدعیة، مسلمان در هر حالی به پیامبر صلى الله علیه و سلم اقتدا نموده، از اذکار و دعاهایی که از پیامبر صلى الله علیه و سلم نقل شده اند بهره می گیرد که آن حضرت صلى الله علیه وسلم فرمود: (ما أمرتُكم به فخذوه، وما نهیتُكم عنه فانتهوا) [ابن ماجه] یعنی: «و آنچه به شما امر نمودم را بگیرید و از آنچه شما را بازداشتم بازایستید.» از کارهای بدعت و منکری که مردم انجام می دهند، دوری کند چرا که با ذکر خداوند هم خوانی ندارد.

از جمله ذکرهایی که مسلمان باید بر آن پایبند باشد:

دعای ورود به بازار:

پیامبر صلى الله علیه و سلم فرمود: (من دخل السوق، فقال: لا إله إلا الله . وحده لا شریك له. له الملك وله الحمد. یحیی ویمیت، وهو حی لا یموت. بیده الخیر، وهو على كل شیء قدیر. كتب الله له ألف ألف حسنة، ومحا عنه ألف ألف سیئة، ورُفع له ألف ألف درجة) [ترمذی] یعنی: «هنگام وارد شدن به بازار، بگوید: لا إله إلا الله . وحده لا شریك له... خداوند متعال برایش یک میلیون نیکی مکتوب می فرماید و یک میلیون گناه معاف می فرماید و یک میلیون درجه به او عطا می فرماید و برای او خانه ای در بهشت می سازد.»

به وقت خواب:

(باسمك اللهم أحیا وأموت) [بخاری] یعنی: «الهی! با نام تو می میرم و زنده می گردم.»

به وقت بیدار شدن بگوید: (الحمد الله الذی أحیانا بعدما أماتنا وإلیه النشور) [بخاری] یعنی: «تمام ستایش ها مخصوص خداوند است، او که ما را بعد از مرگ زنده کرد و بازگشت به سوی اوست.»

به هنگام داخل شدن به دستشویی با پای چپ وارد شود و بگوید:

(باسم الله، اللهم إنی أعوذ بك من الخُبث والخبائث) [بخاری] یعنی: «به نام خدا، الهی! از جن های خبیث اعم از مرد و زن به تو پناه می برم.»

با پای راست از آنجا خارج شود، سپس بگوید: (غفرانك)._[مسلم] یعنی: «آمرزشی از جانب تو!»

به وقت وضوء بگوید:

(باسم الله) :«به نام خدا» و بعد از وضوء: (أشهد ألا إله إلا الله. وحده لا شریك له. وأشهد أن محمدًا عبده ورسوله) [مسلم] یعنی: «گواهی می دهم که بی شک هیچ معبودی جز خداوند تنها و بی انباز نیست و شهادت می دهم که محمد بنده و فرستاده ی اوست.»

وقتی که لباس تازه می پوشد:

(اللهم لك الحمد، أنت كسوتَنیه، أسألكَ خیره وخیر ما صُنع له، وأعوذ بك من شره وشر ما صُنع له) [ابوداود و ترمذی] یعنی: «الهی! ستایش بری تو است، توئی که این لباس را به من پوشاندی. از تو می خواهم خیر آن را و خیر آنچه را برای آن ساخته شده و به تو پناه می برم از بدی آن و بدی آنچه برای آن ساخته شده است.»

به هنگام رفتن به مسجد:

(بسم الله، اللهم اجعل فی قلبی نورًا، وفی لسانی نورًا واجعل فی سمعی نورًا، واجعل فی بصری نورًا، واجعل من خَلْفی نورًا، ومن أمامی نورًا، واجعل من فوقی نورًا، ومن تحتی نورًا. اللهم أعطنی نورًا) [مسلم] یعنی: «به نام خدا، الهی! در قلب و زبان من نور قرار بده، الهی گوش و چشم مرا منور گردان، الهی! پشت سر و جلوی من نور قرار بده. بار الها! از بالا و پائین به من نور عنایت فرما، الهی! به من نور کامل عطا کن. »

وقتی که داخل و یا از مسجد خارج می شود:

مسلمان با پای راست داخل مسجد شده و بر پیامبر صلى الله علیه وسلم صلوات می فرستد، سپس می گوید: (اللهم افتح لی أبواب رحمتك) یعنی: «الهی! درهای رحمت خود را بر من بگشای.» و به هنگام خارج شدن بر پیامبر صلى الله علیه وسلم صلوات می فرستد و سپس می گوید: (اللهم إنی أسألك من فضلك) یعنی: «الهی! از تو فضل تو را مسئلت می نمایم.» [مسلم و ابوداود]

به وقت غذا خوردن:

(اللهم بارك لنا فیما رزقتنا، وقنا عذاب النار. باسم الله) [ابن سنی] یعنی: «الهی! در آنچه به ما ارزانی داشتی برکت بده و ما را از عذاب آتش [دور] نگه دار. به نام خدا.»

و بر مسلمان لازم است که اذکار صبح و شب را فراموش نکند و به پیامبر صلى الله علیه و سلم اقتدا نماید،به همین سبب فرد مسلمان همواره در حال ذکر و یاد پروردگار خویش و با قلب خود شب و روز با او در ارتباط می باشد. خداوند بنده ای را که دائما او را ذکر می نماید، یاد می کند، و هر کس خداوند را در میان جمع یاد کند، خداوند نیز او را در جمعی بهتر از آن یاد می کند، گناهان او را می آمرزد و او را از خطا و اشتباه پاک می دارد.

 :: لینك ثابت نویسنده : مدیر سایت نظرات و پیشنهادات Comment  

مطالب پیشین

اصلاح قلبها (اخلاص1)
بیان ابن قیم راجع به آثار شوم گناهان(3)
بیان ابن قیم راجع به آثار شوم گناهان(2)
بیان ابن قیم راجع به آثار شوم گناهان
قصه هدایت و جستجوی سعادت
تلقین كسی كه در حال مرگ است
حكم خودکشی در اسلام
مایکل جکسون
جنگ‌ تبشیری‌ علیه‌ اسلام‌
انسان و مذاهب در تاریخ
مقالات-آداب علم
منـزلت نماز در بین دیگر عبادات و فضیلت نماز جماعت
اعجاز علمی--آیا آهن در زمین به وجود آمده است؟
مقالات_غذارا بامیوه آغاز نمایید
مقالات-آثارگناه


اطلاعات سایت
 

مدیران و نویسندگان
مدیر سایت

آمار بازدیدكنندگان
امروز :
دیروز :
كل :

مطالب و نظرات
كل مطالب :
كل نظر ها :


لینكدونی
آرشیو لینكدونی

عکس هفته

لینك دوستان
:: محصولات برتر
:: جامعه مجازی 'علمی' تریبون آزاد
:: زنال
:: اشکنان آنلاین
:: گمبرون سایتی متفاوت

صفحه اصلی |  ارتبــــــــــــــاط با ما |  ایمیل |   |  صفحه خانگی